(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

ఉద్యోగపర్వ - అధ్యాయ 154

॥ శ్రీః ॥
5.154. అధ్యాయః 154
Mahabharata - Udyoga Parva - Chapter Topics
గురువధభయాత్ కర్తవ్యమౌఢ్యముపగతేన యుధిష్ఠిరేణ కర్తవ్యనిర్ధారణప్రార్థనా ॥ 1 ॥
కృష్ణేన యుద్ధకరణనిర్ధారణం ॥ 2 ॥
పునర్యుధిష్ఠిరస్య శంకాయాం అర్జునేన కుంతీవిదురవచనానుస్మారణేన తత్పరిహరణం ॥ 3 ॥
Mahabharata - Udyoga Parva - Chapter Text

వైశంపాయన ఉవాచ। 5-154-0x(3838)(37066)
వాసుదేవస్య తద్వాక్యమనుస్మృత్య యుధిష్ఠిరః।
పునః పప్రచ్ఛ వార్ష్ణేయం కథం మందోఽఽబ్రవీదిదం ॥ 5-154-1(37067)
అస్మిన్నభ్యాగతే కాలే కించ నః క్షమమచ్యుత ।
కథం చ వర్తమానా వై స్వధర్మాన్న చ్యవేమహి ॥ 5-154-2(37068)
దుర్యోధనస్య కర్ణస్య శకునేః సౌబలస్య చ ।
వాసుదేవ మతజ్ఞోఽసి మమ సభ్రాతృకస్య చ ॥ 5-154-3(37069)
విదురస్యాపి తద్వాక్యం శ్రుతం భీష్మస్య చోభయోః ।
కుంత్యాశ్చ విపులప్రజ్ఞ ప్రజ్ఞా కార్త్స్న్యేన తే శ్రుతా ॥ 5-154-4(37070)
సర్వమేతదతిక్రంయ విచార్య చ పునః పునః ।
క్షమం యన్నో మహాబాహో తద్బ్రవీహ్యవిచారయన్ ॥ 5-154-5(37071)
శ్రుత్వైతద్ధర్మరాజస్య ధర్మార్థసహితం వచః।
మేఘదుందుభినిర్ఘోషః కృష్ణో వాక్యమథాబ్రవీత్ ॥ 5-154-6(37072)
ఉక్తవానస్మి యద్వాక్యం ధర్మార్థసహితం హితం।
న తు తన్నికృతిప్రజ్ఞే కౌరవ్యే ప్రతితిష్ఠతి ॥ 5-154-7(37073)
న చ భీష్మస్య దుర్మేధాః శృణోతి విదురస్య వా।
మమ వా భాషితం కించిత్సర్వమేవాతివర్తతే ॥ 5-154-8(37074)
నైష కామయతే ధర్మం నైష కామయతే యశః ।
జితం స మన్యతే సర్వం దురాత్మా కర్ణమాశ్రితః ॥ 5-154-9(37075)
బంధమాజ్ఞాపయామాస మమ చాపి సుయోధనః ।
న చ తం లబ్ధవాన్కామం దురాత్మా పాపనిశ్చయః ॥ 5-154-10(37076)
న చ భీష్మో న చ ద్రోణో యుక్తం తత్రాహతుర్వచః।
సర్వే తమనువర్తంతే ఋతే విదురముచ్యుత ॥ 5-154-11(37077)
శకునిః సౌబలశ్చైవ కర్ణదుఃశాసనావపి ।
త్వయ్యయుక్తాన్యభాషంత మూఢా మూఢమమర్షణం ॥ 5-154-12(37078)
కించ తేన మయోక్తేన యాన్యభాషత కౌరవః ।
సంక్షేపేణ దురాత్మాసౌ న యుక్తం త్వయి వర్తతే ॥ 5-154-13(37079)
పార్థివేషు న సర్వేషు య ఇమే తవ సైనికాః।
యత్పాపం యన్న కల్యాణం సర్వం తస్మిన్ప్రతిష్ఠితం ॥ 5-154-14(37080)
న చాపి వయమత్యర్థం పరిత్యాగేన కర్హిచిత్।
కౌరవైః శమమిచ్ఛామస్తత్ర యుద్ధమనంతరం ॥ 5-154-15(37081)
వైశంపాయన ఉవాచ। 5-154-16x(3839)
తచ్ఛ్రుత్వా పార్థివాః సర్వే వాసుదేవస్య భాషితం।
అబ్రువంతో ముఖం రాజ్ఞః సముదైక్షంత భారత ॥ 5-154-16(37082)
యుధిష్ఠిరస్త్వభిప్రాయమభిలక్ష్య మహీక్షితాం ।
యోగమాజ్ఞాపయామాస భీమార్జునయమైః సహ ॥ 5-154-17(37083)
తతః కిలకిలాభూతమనీకం పాండవస్య హ।
ఆజ్ఞాపితే తదా యోగే సమహృష్యంత సైనికాః ॥ 5-154-18(37084)
అవధ్యానాం వధం పశ్యంధర్మరాజో యుధిష్ఠిరః।
నిశ్వసన్భీమసేనం చ విజయం చేదమబ్రవీత్ ॥ 5-154-19(37085)
యదర్థం వనవాసశ్చ ప్రాప్తం దుఃఖం చ యన్మయా।
సోయమస్మానుపైత్యేవ పరోఽనర్థః ప్రయత్నతః ॥ 5-154-20(37086)
యస్మిన్యత్నః కృతోఽస్మాభిః స నో హీనః ప్రయత్నతః।
అకృతే తు ప్రయత్నేఽస్మానుపావృత్తః కలిర్మహాన్ ॥ 5-154-21(37087)
కథం హ్యవధ్యైః సంగ్రామః కార్యః సహ భవిష్యతి।
కథం హత్వా గురూన్వృద్ధాన్విజయో నో భవిష్యతి ॥ 5-154-22(37088)
వైశంపాయన ఉవాచ। 5-154-23x(3840)
తచ్ఛ్రుత్వా ధర్మరాజస్య సవ్యసాచీ పరంతపః।
యదుక్తం వాసుదేవేన శ్రావయామాస తద్వచః ॥ 5-154-23(37089)
ఉక్తవాందేవకీపుత్రః కుంత్యాశ్చ విదురస్య చ ।
వచనం తత్త్వయా రాజన్నిఖిలేనావధారితం ॥ 5-154-24(37090)
న చ తౌ వక్ష్యతోఽధర్మమితి మే నైష్ఠికీ మతిః।
నాపి యుక్తం చ కౌంతేయ నివర్తితుమయుధ్యతః ॥ 5-154-25(37091)
తచ్ఛ్రుత్వా వాసుదేవోఽపి సవ్యసాచివచస్తదా ।
స్మయమానోఽబ్రవీద్వాక్యం పార్థమేవమితి బ్రువన్ ॥ 5-154-26(37092)
తతస్తే ధృతసంకల్పా యుద్ధాయ సహ సైనికాః।
పాండవేయా మహారాజ తాం రాత్రిం సుఖమావసన్ ॥ ॥ 5-154-27(37093)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే ఉద్యోగపర్వణి సైన్యనిర్యాణపర్వణి చతుఃపంచశదధికశతతమోఽధ్యాయాః ॥

Mahabharata - Udyoga Parva - Chapter Footnotes
5-154-13 యుక్తం సంయక్ ॥
5-154-14 న కల్యాణం అకల్యాణం పాపం అకల్యాణం చ త్వదీయేష్వవిద్యమానం సర్వం తస్మిన్ దుర్యోధనే ప్రతిష్ఠితం ॥
5-154-15 పరిత్యాగేన రాజ్యస్యోపేక్షయా శమం నేచ్ఛామః ॥
5-154-17 యోగం యుద్ధోద్యోగం ॥
5-154-20 యదర్థం యన్నివృత్త్యర్థం । అనర్థః కులక్షయః। ప్రయత్నతో బలాత్ ॥
5-154-25 అయుధ్యతస్తవ నివర్తితుమపి న యుక్తం ॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.