(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

ఉద్యోగపర్వ - అధ్యాయ 008

॥ శ్రీః ॥
5.8. అధ్యాయః 008
Mahabharata - Udyoga Parva - Chapter Topics
పాండవాన్ప్రత్యాగచ్ఛతః శల్యస్య మార్గే భ్రమాహుర్యోధనసభాప్రవేశః ॥ 1 ॥
తద్భుత్యకృతోపచారతుష్టేన తేన పారితోషికదానే ప్రతి శ్రుతే గూఢేనసతా దుర్యోధనేన ప్రకటీభూయ సాహాయ్యవరణం ॥ 2 ॥
పాండవానుపగంయ దుర్యోధనవంచనాం కథితవతా శల్యేన యుధిష్ఠిరాభ్యర్థనయా కర్ణస్య సారథ్యకరణేన తేజోవధకరణప్రతిజ్ఞానం ॥ 3 ॥
Mahabharata - Udyoga Parva - Chapter Text

వైశంపాయన ఉవాచ। 5-8-0x(3345)(31865)
శల్యః శ్రుత్వా తు దూతానాం సైన్యేన మహతా వృతః।
అభ్యాత్పాండవాన్రాజన్సహ పుత్రైర్మహారథైః ॥ 5-8-1(31866)
తస్య సేనానివేశోఽభూదధ్వర్ధమివ యోజనం ।
తథా హి విపులాం సేనాం బిభర్తి స నరర్షభః ॥ 5-8-2(31867)
అక్షౌహిణీపతీ రాజన్మహావీర్యపరాక్రమాః।
విచిత్రకవచాః శూరా విచిత్రధ్వజకార్ముకాః ॥ 5-8-3(31868)
విచిత్రాభరణాః సర్వే విచిత్రరథవాహనాః ।
విచిత్రస్రగ్ధరాః సర్వే వివిత్రాంబరభూషణాః ॥ 5-8-4(31869)
స్వదేశవేషాభరణా వీరాః శతసహస్రశః।
తస్య సేనాప్రణేతారో బభూవుః క్షత్రియర్షభాః ॥ 5-8-5(31870)
వ్యథయన్నివ భూతాని కంపయన్నివ మేదినీం ।
శనైర్విశ్రామయన్సేనాం స యయౌ యత్ర పాండవః ॥ 5-8-6(31871)
తతో దుర్యోధనః శ్రుత్వా మహాత్మానం మహారథం ।
ఉపాయాంతమభిద్రుత్య స్వయమానర్చ భరత ॥ 5-8-7(31872)
కారయామాస పూజార్థం తస్య దుర్యోధనః సభాః ।
రమణీయేషు దేశేషు రత్నచిత్రాః స్వలంకృతాః ॥ 5-8-8(31873)
శిల్పిభిర్వివిధైశ్చైవ క్రీడాస్తత్ర ప్రయోజితాః ।
తత్ర మాల్యాని మాంసాని భక్ష్యం పేయం చ సత్కృతం ॥ 5-8-9(31874)
కూపాశ్చ వివిధాకారా ఔదకాని గృహాణి చ ॥
స తాః సభాః సమాసాద్య పూజ్యమానో యథాఽమరః । 5-8-10(31875)
దుర్యోధనస్య సచివైర్దేశే దేశే సమంతతః ॥
ఆజగామ సభామన్యాం దేవావసథవర్చసం । 5-8-11(31876)
స తత్ర విషయైర్యుక్తైః కల్యాణైరతిమానుషైః ॥
మేనేఽభ్యధికమాత్మానమవమేనే పురందరం। 5-8-12(31877)
పప్రచ్ఛ స తతః ప్రేష్యాన్ప్రహృష్టః క్షత్రియర్షభః ॥
యుధిష్ఠిరస్య పురుషాః కేఽత్ర చక్రుః సభా ఇమాః । 5-8-13(31878)
ఆనీయంతాం సభాకారాః ప్రదేయార్హా హి మే మతాః ॥
ప్రదేయమేషాం దాస్యామి కుంతీపుత్రోఽనుమన్యతాం। 5-8-15a` తతః ప్రహృష్టం రాజానం జ్ఞాత్వా తే సచివాస్తదా'
దుర్యోధనాయ తత్సర్వం కథయంతి స్మ విస్మితాః ॥ 5-8-14(31879)
సంప్రహృష్టో యదా శల్యో దిదిత్సురపి జీవితం ।
గూఢో దుర్యోధనస్తత్ర దర్శయామాస మాతులం ॥ 5-8-16(31880)
తం దృష్ట్వా మద్రరాజశ్చ జ్ఞాత్వా యత్నం చ తస్య తం।
పరిష్వజ్యాబ్రవీత్ప్రీత ఇష్టోఽర్థో ధ్రియతామితి ॥ 5-8-17(31881)
దుర్యోధన ఉవాచ। 5-8-18x(3346)
సత్యవాగ్భవ కల్యాణ వరో వై మమ దీయతాం।
సర్వసేనాప్రణేతా వై భవాన్భవితుమర్హతి ॥ 5-8-18(31882)
యథైవ పాండవాస్తుభ్యం తథైవ భవతో హ్యహం।
అనుమాన్యం చ పాల్యం చ భక్తం చ భజ మాం విభో ॥ 5-8-19(31883)
వైశంపాయన ఉవాచ। 5-8-20x(3347)
కృతమిత్యబ్రవీచ్ఛల్యః కిమన్యత్క్రియతామితి।
కృతమిత్యేవ గాంధారిః ప్రత్యువాచ పునఃపునః ॥ 5-8-20(31884)
శల్య ఉవాచ। 5-8-21x(3348)
గచ్ఛ దుర్యోధన పురం స్వకమేవ నరర్షభ ।
అహం గమిష్యే ద్రుష్టుం వై యుధిష్ఠిరమరిందమం ॥ 5-8-21(31885)
దృష్ట్వా యుధిష్ఠిరం రాజన్క్షిప్రమేష్యే నరాధిప ।
అవశ్యం చాపి ద్రష్టవ్యః పాండవః పురుషర్షభః ॥ 5-8-22(31886)
దుర్యోధన ఉవాచ। 5-8-23x(3349)
క్షిప్రామాగంయతాం రాజన్పాండవం వీక్ష్య పార్థివ ।
త్వయ్యధీనాః స్మ రాజేంద్ర వరదానం స్మరస్వ నః ॥ 5-8-23(31887)
శల్య ఉవాచ। 5-8-24x(3350)
క్షిప్రమేష్యామి భద్రం తే గచ్ఛస్వ స్వపురం నృప।
` దృష్ట్వా తు పాండవాన్రాజన్న మిథ్యా కర్తుముత్సహే ॥ 5-8-24(31888)
వైశంపాయన ఉవాచ। 5-8-25x(3351)
పర్యష్వజేతామన్యోన్యం శల్యదుర్యోధనావుభౌ ॥ 5-8-25(31889)
స తథా శల్యమామంత్ర్య పురాయాత్స్వకం పురం।
శల్యో జగామ కౌంతేయానాఖ్యాతుం కర్మ తస్య తత్ ॥ 5-8-26(31890)
ఉపప్లావ్యం స గత్వా తు స్కంధావారం ప్రవిశ్య చ।
పాండవానథ తాన్సర్వాఞ్శల్యస్తత్ర దదర్శ హ ॥ 5-8-27(31891)
చిరాత్తు దృష్ట్వా రాజానం మాతులం సమితింజయం।
ఆసనేభ్యః సముత్పేతుః సర్వే సహయుధిష్ఠిరాః ॥ 5-8-28(31892)
తథా భీమార్జునౌ హృష్టౌ స్వస్త్రీయౌ చ యమావుభౌ ।
ద్రౌపదీ చ సుభద్రా చ అభిమన్యుశ్చ భారత ॥ 5-8-29(31893)
సమేత్య చ మహాపాహుం శల్యం పాండుసుతస్తదా ।
పాద్యమర్ఘ్యం చ గాం చైవ ప్రతిగ్రాహ్య పురోధసా ॥ 5-8-30(31894)
కతాంజలిరదీనాత్మా ధర్మాత్మా శల్యమబ్రవీత్।
స్వాగతం తేఽస్తు వై రాజన్నేతదాసనమాస్యతాం ॥ 5-8-31(31895)
తతో న్యషీదచ్ఛల్యశ్చ కాంచనే పరమాసనే ।
తత్ర పాద్యథార్ఘ్యం చ న్యవేదయత పాండవః ॥ 5-8-32(31896)
శల్య ఉవాచ। 5-8-33x(3352)
దుఃఖస్యైతస్య మహతో ధార్తరాష్ట్రకృతస్య వై।
అవాప్స్యసి ఫలం రాజన్హత్వా శత్రూన్పరంతప ॥ 5-8-33(31897)
విదితం తే మహారాజ లోకతంత్రం నరాధిప ।
తస్మాల్లోకకృతం కించిత్తవ తాత న విద్యతే ॥ 5-8-34(31898)
వైశంపాయన ఉవాచ। 5-8-35x(3353)
నివేద్య చార్ఘ్యం విధివన్మద్రరాజాయ భారత।
కుశలం పాండవోఽపృచ్ఛచ్ఛల్యం సర్వసుఖావహం ॥ 5-8-35(31899)
స తైః పరివృతః సర్వైః పాండవైర్ధర్మచారిభిః ।
ఆసనే చోపవిష్టః స శల్యః పార్థమథాబ్రవీత్ ॥ 5-8-36(31900)
శల్య ఉవాచ। 5-8-37x(3354)
కుశలం రాజశార్దూల సర్వత్ర కురునందన ।
అరణ్యవాసాద్దిష్ట్యాఽసి విముక్తో జయతాం వర ॥ 5-8-37(31901)
దుష్కరం తే కృతం రాజన్నిర్జనే గహనే వనే।
భ్రాతృభిః సహ కౌంతేయ కృష్ణాయా చానయాఽనఘ ॥ 5-8-38(31902)
అజ్ఞాతవాసం ఘోరం చ వసతా దుష్కరం కృతం ।
దుఃఖమేవ కుతః సౌఖ్యం రాజ్యభ్రష్టస్య భారత ॥ 5-8-39(31903)
సత్యే తపసి దానే చ తవ బుద్ధిర్యుధిష్ఠిర ।
క్షమా దమశ్చాహింసా చ సత్యం చైవ యుధిష్ఠిర ॥ 5-8-40(31904)
అద్భుతశ్చ పునర్లోకస్త్వయి రాజన్ప్రతిష్ఠితః।
మృదుర్వదాన్యో బ్రహ్మణ్యో దాంతో ధర్మపరాయణః ॥ 5-8-41(31905)
ధర్మాస్తే విదితా రాజన్బహవో లోకసాక్షికాః ।
సర్వం జగదిదం తాత విదితం తే పరంతప ॥ 5-8-42(31906)
ముదితశ్చ పునర్లోకస్త్వయి రాజన్ప్రతిష్ఠితే ।
దిష్ట్యా కృచ్ఛ్రమిదం రాజన్పారితం భరతర్షభ ॥ 5-8-43(31907)
దిష్ట్యా పశ్యామి రాజేంద్ర ధర్మాత్మానం సహానుగం।
నిస్తీర్ణదుష్కరం రాజంస్త్వాం ధర్మనిచయం ప్రభో ॥ 5-8-44(31908)
వైశంపాయన ఉవాచ। 5-8-45x(3355)
తతోఽస్యాకథయద్రాజా దుర్యోధనసమాగమం।
తచ్చ శుశ్రూషితం సర్వం వరదానం చ భారత ॥ 5-8-45(31909)
యుధిష్ఠిర ఉవాచ। 5-8-46x(3356)
సుకృతం తే కృతం రాజన్ప్రహృష్టేనాంతరాత్మనా ।
దుర్యోధనస్య యద్వీర త్వయా వాచా ప్రతిశ్రుతం ॥ 5-8-46(31910)
ఏకం త్విచ్ఛామి భద్రం తే క్రియమాణం మహీపతే ।
రాజన్నకర్తవ్యమపి కర్తుమర్హసి సత్తమ ॥ 5-8-47(31911)
మమ త్వవేక్షయా వీర శృణు విజ్ఞాపయామి తే।
భవానిహ మహారాజ వాసుదేవసమో యుధి ॥ 5-8-48(31912)
కర్ణార్జునాభ్యాం సంప్రాప్తే ద్వైరథే రాజసత్తమ ।
కర్ణస్య భవతా కార్యం సారథ్యం నాత్ర సంశయః ॥ 5-8-49(31913)
తత్ర పాల్యోఽర్జునో రాజన్యది మత్ప్రియమిచ్ఛసి।
తేజోవధశ్చ తే కార్యః సౌతేరస్మంజయావహ్నః ।
అకర్తవ్యమపి హ్యేతత్కర్ముమర్హసి మాతుల ॥ 5-8-50(31914)
శల్య ఉవాచ। 5-8-51x(3357)
శ్రృణు పాండవ భద్రం తే యద్బ్రవీషి మహాత్మనః ।
తేజోవధనిమిత్తం మాం సూతపుత్రస్య సంగమే ॥ 5-8-51(31915)
అహం తస్య భవిష్యామి సంఘ్రామే సారథిర్ధ్రువం।
వాసుదేవేన హి సమం నిత్యం మాం సోఽభిమన్యతో ॥ 5-8-52(31916)
తస్యాహం కురుశార్దూల ప్రతీపమహితం వచః।
ధ్రువం సంకథయిష్యామి యోద్ధుకామస్య సంయుగే ॥ 5-8-53(31917)
యథా స హృతదర్పశ్చ హృతతేజాశ్చ పాండవ ।
భవిష్యతి సుఖం హంతుం సత్యమేతద్బ్రవీమి తే ॥ 5-8-54(31918)
ఏవమేతత్కరిష్యామి యథా తాత త్వమాత్థ మాం।
యచ్చాన్యదపి శక్ష్యామి తత్కరిష్యామి తే ప్రియం ॥ 5-8-55(31919)
యచ్చ దుఃఖం త్వయా ప్రాప్తం ద్యూతే వై కృష్ణయా సహ।
పరుషాణి చ వాక్యాని సూతపుత్రకృతాని వై ॥ 5-8-56(31920)
జటాసురాత్పరిక్లేశః కీచకాచ్చ మహాద్యుతే।
ద్రౌపద్యాఽధిగతం సర్వం దమయంత్యా యథాఽశుభం ॥ 5-8-57(31921)
సర్వం దుఃఖమిదం వీర సుఖోదర్కం భవిష్యతి।
నాత్ర మన్యుస్త్వయా కార్యో విధిర్హి బలవత్తరః ॥ 5-8-58(31922)
దుఃఖాని హి మహాత్మానః ప్రాప్నువంతి యుధిష్ఠిర।
దేవైరపి హి దుఃఖాని ప్రాప్తాని జగతీపతే ॥ 5-8-59(31923)
ఇంద్రేణ శ్రూయతే రాజన్సభార్యేణ మహాత్మనా ।
అనుభూతం మహద్దుఃఖం దేవరాజేన భారత ॥ ॥ 5-8-60(31924)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే ఉద్యోగపర్వణి సేనోద్యోగపర్వణి అష్టమోఽధ్యాయః ॥

Mahabharata - Udyoga Parva - Chapter Footnotes
5-8-27 ఉపప్లావ్యం విరాటనగరస్య ప్రదేశవిశేషం।
స్కంధావారం సేనానివేశస్థానం ॥
5-8-53 ప్రతీపం ప్రసంగప్రతికూలం ।
అహితం పరిణామవిరుద్ధం ॥
5-8-58 మన్యుర్దైన్యం ॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.